Page 142 - Demo
P. 142


                                    Vizita e presidentit Raimond Puankar%u00e9 n%u00eb Tuluz%u00eb, 17-18 shtator 19131Franca pas Luft%u00ebs s%u00eb Par%u00eb Bot%u00ebroreGjat%u00eb luft%u00ebs, Franca ishte d%u00ebmtuar s%u00eb tep%u00ebrmi, sepse n%u00eb territorin e saj ishin zhvilluar luftime t%u00eb ashpra. Fronti per%u00ebndimor i luftimeve, n%u00eb pjes%u00ebn m%u00eb t%u00eb madhe t%u00eb tij shtrihej n%u00eb territorin francez dhe Franca p%u00ebsoi shkat%u00ebrrime t%u00eb shumta, si dhe num%u00ebr t%u00eb lart%u00eb viktimash. Megjithat%u00eb, n%u00eb Konferenc%u00ebn e Parisit, Franca arriti t%u00eb merrte krahinat e pasura t%u00eb Alsas%u00ebs dhe Loren%u00ebs, si dhe t%u00eb siguronte d%u00ebmshp%u00ebrblim t%u00eb majm%u00eb nga Gjermania humb%u00ebse. Qeverit%u00eb franceze u p%u00ebrpoq%u00ebn t%u00eb rim%u00ebk%u00ebmbnin ekonomin%u00eb dhe financat, megjith%u00ebse i trembeshin gjithmon%u00eb Gjermanis%u00eb. Qeverit%u00eb e pasluft%u00ebs ishin koalicione t%u00eb partive t%u00eb djathta konservatore, t%u00eb cilat mb%u00ebshteteshin nga sip%u00ebrmarr%u00ebsit e m%u00ebdhenj. Ato ishin t%u00eb vendosura t%u00eb ruanin stabilitetin n%u00eb %u00e7%u00ebshtjet e brendshme. N%u00eb krahun e majt%u00eb t%u00eb politik%u00ebs q%u00ebndronin Partia Socialiste, Partia e Socialist%u00ebve Radikal%u00eb dhe Partia Komuniste. Ndon%u00ebse t%u00eb tria k%u00ebto parti shprehnin interesat e shtresave t%u00eb varfra, vet%u00ebm komunist%u00ebt ishin radikal%u00eb t%u00eb majt%u00eb me ide revolucionare. Edhe n%u00eb krahun e djatht%u00eb pati l%u00ebvizje t%u00eb ekstremit t%u00eb djatht%u00eb, si Aksioni Francez. N%u00eb Franc%u00eb u vun%u00eb re tensione t%u00eb m%u00ebdha sociale, por demokracia nuk u rrezikua asnj%u00ebher%u00eb. Lideri i konservator%u00ebve n%u00eb pushtet, Raimond Puankar%u00e9 (Raymond Poincar%u00e9), ndoqi nj%u00eb politik%u00eb aktive. Ai d%u00ebrgoi forcat franceze n%u00eb krahin%u00ebn gjermane t%u00eb Ruhrit p%u00ebr t%u00eb detyruar gjerman%u00ebt t%u00eb paguanin d%u00ebmshp%u00ebrblimin. Franca kishte filluar rind%u00ebrtimin, por pa parat%u00eb e Gjermanis%u00eb nuk do t%u00eb mund t%u00eb rim%u00ebk%u00ebmbej. K%u00ebshtu, qeveria e Puankares%u00eb nd%u00ebrmori nj%u00eb s%u00ebr%u00eb masash duke kufizuar shpenzimet shtet%u00ebrore dhe duke rritur taksat. K%u00ebto masa soll%u00ebn p%u00ebrmir%u00ebsimin e situat%u00ebs ekonomike dhe ringritjen e industris%u00eb. Kur filloi kriza bot%u00ebrore, Franca u prek m%u00eb von%u00eb dhe m%u00eb pak se shtetet e tjera evropiane, si Anglia dhe Gjermania. Sidoqoft%u00eb, tregtia ra, papun%u00ebsia u rrit dhe qeverit%u00eb i lan%u00eb vendin nj%u00ebra-tjetr%u00ebs, pa arritur t%u00eb zgjidhnin problemet. Kriza ekonomike u shoq%u00ebrua me paq%u00ebndrueshm%u00ebri politike. Depresioni ekonomik nxiti fuqizimin e partive antidemokratike. Organizatat fashiste u drejtuan kund%u00ebr republik%u00ebs. N%u00eb vitet 1934-1936 ndodh%u00ebn incidente t%u00eb r%u00ebnda, t%u00eb shkaktuara nga l%u00ebvizjet fashiste, t%u00eb cilat k%u00ebrkonin marrjen e pushtetit. N%u00eb vitin 1935, n%u00eb kushtet e rrezikut fashist, element%u00ebt e majt%u00eb socialist%u00eb, komunist%u00eb dhe radikal%u00eb u bashkuan n%u00eb nj%u00eb koalicion politik, q%u00eb u quajt Fronti 5.7 FrancaFranca ishte shteti q%u00eb p%u00ebsoi d%u00ebme t%u00eb m%u00ebdha njer%u00ebzore, morale e materiale gjat%u00eb Luft%u00ebs s%u00eb Madhe. Rip%u00ebrt%u00ebritja e ekonomis%u00eb dhe rind%u00ebrtimi i vendit, ishin detyrat kryesore t%u00eb qeverive franceze midis dy luft%u00ebrave. Koalicionet e djathta arrit%u00ebn t%u00eb siguronin p%u00ebrmir%u00ebsimin e situat%u00ebs ekonomike dhe frenimin sadopak t%u00eb kriz%u00ebs ekonomike. Qeveria e koalicionit t%u00eb majt%u00eb, Fronti Popullor, nd%u00ebrmori nj%u00eb s%u00ebr%u00eb reformash t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsishme me karakter social, si java 40-or%u00ebshe e pun%u00ebs, pushimet e paguara p%u00ebr pun%u00ebtor%u00ebt dhe kontratat kolektive t%u00eb pun%u00ebs.Grimc%u00eb historike140
                                
   136   137   138   139   140   141   142   143   144   145   146